‘Onjuist en suggestief’, zo betitelen Vaco en RecyBEM een bericht van de NOS over onderzoek dat de bandenbranche laat doen naar de aanwezigheid van rubbergranulaat in kunstgras op sportvelden. De omroep meldt dat zich kankerverwekkende stoffen bevinden in 58 van 60 onderzochte kunstgrasvelden.

Kees van Oostenrijk, directeur van de Vereniging Band en Milieu, noemt het “zeer kwalijk dat hier opnieuw sprake is van onjuiste en suggestieve berichtgeving, en dan ook nog eens door de NOS. De Zembla-uitzending (5 oktober, red.) was ook al zeer suggestief, toonde geen enkele nieuwe wetenschappelijke inzichten en creëerde veel paniek onder ouders van voetballende kinderen zonder dat er sprake is van een aantoonbaar risico. Media hebben ook een verantwoordelijkheid in deze.”

Kankerverwekkend

Het NOS-Journaal van gisteravond opende met monsteranalyses waaruit zou blijken dat op Nederland se sportvelden sprake is van ‘relatief veel kankerverwekkende stoffen’. Ook zouden de concentraties hoger zijn dan is toegestaan in consumentenproducten. Volgens de NOS zijn op veel velden vier van acht soorten PAK’s (chemische verbindingen, onder meer in autobanden) in hogere concentraties aangetroffen. Een vandaag in de Volkskrant verschenen artikel strookt inhoudelijk met het gewraakte NOS-bericht. De reactie van VACO en RecyBEM heeft daar echter geen betrekking op.

Volgens beide branchepartijen slaat de NOS op een aantal punten de plank mis. Zo zouden er niet méér kankerverwekkende stoffen in de korrels zijn aangetroffen dan verwacht. Volgens Vaco en RecyBEM is al tientallen jaren bekend dat PAK’s voorkomen in autobanden, in welke concentraties en welke varianten. Dat ‘tot dusver niet bekend was hoe hoog de concentratie kankerverwekkende stoffen is’, zoals de NOS stelt, klopt evenmin: “Al jaren doet de branche hier metingen naar.” Ook zijn niet acht maar achttien soorten PAKs gemeten.

Consumentenproducten

Verder wijzen Vaco en RecyBEM erop dat de rubberkorrels op kunstgrasvelden geen consumentenproducten zijn. Bestaande wetgeving maakt een onderscheid tussen rubber in ‘voorwerpen’ (zoals babyspenen) en ‘mengsels’. Het rubbergranulaat is op Europees niveau als ‘mengsel’ geclassificeerd, met concentraties PAK’s die ruim tien keer lager zijn dan de maximale voor mengsels toegestane norm. Er is daarom volgens beide branchepartijen geen reden om de korrels voortaan anders te classificeren. Daarbij zeggen zij verschillende internationale wetenschappelijke studies door overheden, universiteiten en onderzoeksinstituten aan hun zijde te vinden. Die conclusdeerden eerder al dat de aanwezigheid van PAKs in rubbergranulaat voor kunstgras zo beperkt is dat er geen gezondheidsrisico’s aan verbonden zijn.

Afgelopen vrijdag maakten RecyBEM en Vaco de resultaten bekend van onderzoek door bureau SGS, uitgevoerd in opdracht van de bandenbranche. Er zou uit blijken dat de concentratie schadelijke stoffen in gemalen rubberkorrels van autobanden ruimschoots voldoet aan de Europese normen. De aanhoudende, wisselende berichtgeving – wel/niet schadelijk – lijkt intussen twijfel te zaaien in de sportwereld. De Volkskrant citeert een aantal verenigingen die het zekere voor het onzekere nemen. ‘Wij hebben al onze leden verboden op kunstgras te spelen’, zegt een van hen.