Komt de klant straks nog naar de werkplaats of komt de werkplaats naar de klant? Het is een van de opties uit de diverse branchescenario’s die studenten van ROC Aventus en HAN Automotive momenteel verkennen.
Het veldwerk van HAN en ROC Aventus – ‘Werkplaats op Weg’ – bundelt tal van interviews, data-analyses, technische en maatschappelijke ontwikkelingen. Dat gebeurt met RAAK-mkb-subsidie, een overheidsregeling die onderzoek financiert van hogescholen en ROC’s, in samenwerking met het mkb. Alle input moet in februari 2020 resulteren in een reeks aanbevelingen. “Ideaalplaatje is een website waar autobedrijven, door virtueel te draaien aan verschillende aspecten van mobiliteit, zien wat er in diverse scenario’s voor hen verandert”, zegt projectleider Nina Veders. “Denk aan de impact van bepaalde wetgeving. Sensoren, radars, lidars en camera’s die onderhoud complexer maken. Uitlezen en updaten op afstand, een mogelijk andere lay out van de werkplaats door EV’s. Maar denk ook aan concepten die het delen van auto’s faciliteren zijn een trigger voor verandering.”
Competenties
Ook voor de opleidingsinstituten zelf is het van belang scherp voor ogen te houden welke competenties hun toekomstige mbo- en hbo-studenten in huis moeten hebben. Als gevolg van modulaire voertuigbouw en een afnemende hoeveelheid bewegende onderdelen in elektrische auto’s, daalt mogelijk de behoefte aan de traditionele vaste werkplaats – ten gunste van service aan huis of op het werk. “Daadwerkelijke uitrol van zo’n concept vergt een financiële investering, en vervolgens een marketinginspanning, maar zou heel goed een toekomstplaatje kunnen worden. Dat heeft gevolgen voor de businessmodellen van ondernemers”, stelt Arno van der Steen, collega-projectleider bij HAN Automotive Research.
Hij wijst daarnaast op een afstudeerder die voor Werkplaats op Weg in kaart bracht wat de trainingen van de toekomst zijn. “De omgeving van het automotive beroepsonderwijs heeft het steeds over de elektrificatie die eraan komt. En dat het onderwijsveld daarop moet inspelen. Maar dat blijkt allemaal al gedaan te zijn! Het is al lang voor elkaar bij de ROC’s. Het zit al in hun lesprogramma.” Idem ADAS: service aan deze systemen is door veel autofabrikanten al uitgewerkt in gedetailleerd beschreven procedures, zodat het kalibreren en vervangen van sensoren door alles en iedereen uitgevoerd kan worden.
Data
Wél een relatief onontgonnen terrein in het automotive beroepsonderwijs is data. Lastig te doorgronden materie, lastig toegang tot te krijgen ook. “In opleidingsland is data’ veel meer een zwart gat dan ADAS of elektrisch”, zegt Van der Steen. Wisselend perspectief is er volgens hem in het dossier ‘breed of specialistisch opleiden’. Er voltrekken zich momenteel dermate veel veranderingen in de auto-industrie, politiek, techniek en samenleving, dat het lescurriculum wellicht minder dan voorheen de diepte moet ingaan, om alle innovatie te kunnen benoemen. “De moderne automotive man of vrouw moet van veel mobiliteitszaken weet hebben dan alleen het voertuig. Dan praat je eerder over een huisarts dan over een specialist.”