Zoals vaak het geval is, krijgen trends mooie Engelse termen om ze te omschrijven, want het internationale speelveld is er doorgaans eerder bij om ze te herkennen en te benoemen. Disruptive change is er zo één. Of het nu gaat om Tesla, Uber, Fixico etc. de gedachte is dat een ontwikkeling zorgt voor ontwrichtende verandering van een markt.
Disruptive change is volgens mij van alle tijden, maar de snelheid en de impact hebben deze eeuw wel een andere schaal. Het kent in mijn ogen nu bovendien een gemene deler en, vergeef me, er komt weer een Engelse term voor: cutting out the middle man. De consument is steeds minder bereid om te betalen voor de schakels in het systeem. Dan moet het systeem maar op de schop.
Vervolgens reageert het systeem met argumenten zoals (grof vertaald): ‘wij moeten ook eten’. Ongeveer waarom Kodak als uitvinder van de digitale fotocamera deze techniek als onwenselijk bestempelde en achterhield, de concurrentie was iets minder bereid de vooruitgang tegen te houden. Begrijpelijk vanuit de keten bezien, maar op de lange termijn kansloos. Het versterkt hooguit de kracht waarmee die ontwrichtende beweging zijn werk doet. Momenteel draait er een radiocommercial van Marktplaats die zich richt op particulieren die auto-onderdelen en -accessoires zoeken.
Het idee is dat een setje lichtmetalen wielen of die speakerset er veel beter uitziet respectievelijk veel beter klinkt als je het ook nog zelf monteerde. Nu is dat op zich al discutabel. Dat is volgens onderzoekers een soort Ikea-syndroom. Na de noeste arbeid vind jij die zelfgemaakte Billy heel wat: de rest ziet echter wat je zelf niet wilt zien. Namelijk dat het scheef staat, er dingen missen et cetera. Billy zoals deze nooit bedoeld was. Die niet gebalanceerde, gebruikte wielenset monteren vind je daarna er misschien cool uitzien, eventuele trillingen daarom negerend.
De branche moppert op toenemende handel tussen particulieren onderling, omdat het omzet scheelt, om vervolgens zelf via datzelfde kanaal voorraad aan te bieden. Dat lijkt weinig consequent maar omarmt wel de nieuwe werkelijkheid. Er zijn twee uitersten: de klant die betaalt voor kwaliteit van dienstverlening (een afnemende groep) en de groep die zo min mogelijk wenst te betalen en de overhead ertussenuit snijdt.