Onlangs kwamen vertegenwoordigers uit de onderdelen- en equipmentindustrie bij elkaar om onder het genot van Italiaanse wijn, pasta en kazen te praten over de toekomstige positie van de merkonafhankelijke, universele werkplaats. Er werd gesteld dat over the air functionaliteiten (OTA) het mogelijk zullen maken dat diagnoses standaard buiten de werkplaats om worden gesteld. Daarmee wordt het bezit van een eigen diagnoseapparaat over tien, vijftien jaar overbodig. In plaats van te investeren in hardware zal het autobedrijf moeten betalen voor een diagnose die door een ander is gemaakt.
Dergelijke DaaS (Diagnose as a Service) lijkt een serieuze langetermijntrend, zeker in relatie tot het groeiende EV-wagenpark, waarbij het vanzelfsprekend is dat de conditie van de batterij en de werking van het koelsysteem continue OTA-monitoring vereisen, niet in de laatste plaats om dure garantiegevallen te voorkomen. De externe partijen die deze OTA-diagnoses uitvoeren of faciliteren, kunnen uiteraard de huidige fabrikanten van diagnoseapparatuur of leveranciers van technische data zijn, maar ook onderdelendistributeurs en nieuwe spelers die bereid zijn te investeren in een platform dat gebruikmaakt van de naar verwachting in 2024 vrij beschikbare voertuigdata. Dan ontstaan wellicht nieuwe netwerken van samenwerkende marktspelers.
Het zal voor universele autobedrijven belangrijk zijn of zij toegang krijgen tot zo’n netwerk. Komen er misschien exclusieve afspraken tussen bepaalde onderdelendistributeurs en hun netwerken, zoals de voor hen belangrijkste werkplaatsconcepten? Komen er abonnementstructuren vanuit de equipmentsector? Gaan brancheorganisaties hier iets betekenen, of pakken Google, Apple en Amazon deze markt deels op? En voor welk deel houden de autofabrikanten de regie? Tot welke verschuivingen leidt dat binnen de werkplaatsactiviteiten? Hoe moet een autobedrijf zijn aftersalesactiviteiten straks organiseren en winstgevend houden als een deel van de aftersales niet noodzakelijkerwijze in een fysieke werkplaats hoeft plaats te vinden? Nieuw is het niet, want nu al roepen autobedrijven bij complexe diagnostische problemen de hulp in van een online helpdesk. Over enkele jaren zal dit standaard zijn in plaats van een uitzondering.
Natuurlijk blijven vervangingen van ruitenwissers, banden, rem- en stuurdelen, de verlichting en dergelijke door het universele autobedrijf gedaan worden, maar welk verdienmodel hoort daar dan bij? Schuift de universele werkplaats op naar het oude fittersmodel als de verbrandingsmotor passé is? De onderdelen- en equipmentfabrikanten keken elkaar eens aan. Zij hadden hun analyse gemaakt. Tevreden namen ze nog een slok en gingen ieder hun eigen weg.