Terwijl het kabinet nadenkt over een tijdelijke verlaging van de wegenbelasting vanwege de hoge brandstofprijzen, kiest een groot deel van de Nederlanders liever voor een structurele verandering. Uit onderzoek van Wegenvignetten.nl blijkt dat de voorkeur duidelijk uitgaat naar een kilometerheffing voor Nederland.
Van de 1.052 ondervraagden geeft 43 procent aan voorstander te zijn van een systeem waarbij automobilisten betalen per gereden kilometer – kilometerheffing Nederland dus. Daarmee is het de populairste optie. Zo’n 34 procent wil het huidige systeem, gebaseerd op autogewicht, behouden. Slechts 11 procent ziet iets in een belasting op basis van de omvang van de auto, zoals voorgesteld in het coalitieakkoord.
Voorkeur wijkt af van politiek debat
De uitkomsten zijn opvallend, omdat de politieke discussie zich momenteel richt op tijdelijke lastenverlichting. Door de gestegen brandstofprijzen zoekt het kabinet naar manieren om autorijden betaalbaar te houden. Tegelijkertijd wordt gekeken naar een hervorming van de motorrijtuigenbelasting, waarbij gewicht minder belangrijk wordt en voertuigomvang zwaarder meeweegt.
Verschillen tussen brandstof en elektrisch
Onder rijders van brandstofauto’s is de steun voor het huidige systeem nog relatief groot: ruim een derde kiest voor belasting op basis van gewicht. Bij elektrische rijders ligt dat aandeel duidelijk lager. Niet zo gek, EV’s zijn over het algemeen genomen een stuk zwaarder. Nu geldt er nog een korting van 30 procent op het mrb-tarief, maar die wordt verder afgebouwd in de komende jaren.
EV-rijders staan vaker open voor een systeem op basis van voertuigomvang, al is ook daar geen meerderheid voor. Net als bij de totale groep is ook onder EV-rijders de kilometerheffing het populairst: ongeveer vier op de tien geeft daar de voorkeur aan. Onder mensen zonder auto loopt dat zelfs op tot meer dan de helft.
‘Meer gevoel van eerlijkheid’
Volgens Wegenvignetten.nl komt de voorkeur voor kilometerheffing voort uit een behoefte aan eerlijkere kostenverdeling.
“Veel Nederlanders willen een directer verband tussen gebruik en kosten. Wie weinig rijdt, wil ook minder betalen”, zegt mede-eigenaar Mattijs Wijnmalen. “In plaats van een tijdelijke verlaging van een vast bedrag, ziet men liever een systeem dat op de lange termijn eerlijker voelt en mogelijk ook files kan verminderen.”
Een kleinere groep van 7 procent spreekt zich specifiek uit voor een spitsheffing.
Waarschuwing voor politiek
De uitkomsten zijn volgens Wijnmalen een signaal richting de politiek. “Als het kabinet de autobelasting wil hervormen, moet er niet alleen gekeken worden naar uitvoerbaarheid, maar ook naar draagvlak,” stelt hij.
“Autorijden wordt voor veel huishoudens duurder. Een tijdelijke verlaging is dan slechts een pleister. Tegelijk moet een nieuw systeem niet voelen als een extra last. Zeker omdat veel elektrische auto’s relatief groot zijn, is een belasting op basis van omvang niet automatisch gunstig voor de verduurzaming.”