Dit is de 50e column in de reeks die wij met veel plezier schrijven voor Aftersales Magazine. Een goed moment om terug te blikken op de onderwerpen die voorbij zijn gekomen. Wij hopen dat u onze tips, waarmee wij columns doorgaans afsluiten, ter harte hebt genomen en dat u daarmee conflicten hebt kunnen voorkomen.
De onderwerpen halen wij uit recente rechtspraak en uit onze eigen praktijk. Het zijn zaken uit de praktijk die bij u, de autobedrijven, speelden. Daarbij opgemerkt dat het onze taak is om rechtszaken zoveel mogelijk te voorkomen door te onderzoeken of een buitengerechtelijke oplossing mogelijk is. Gelukkig lukt dat vaak, met name als partijen zich welwillend opstellen.
In ruim twee derde van de 50 columns ging het over non-conformiteit, arbeidsrecht en zaken gerelateerd aan overeenkomsten, zoals werkplaatsopdrachten, huurovereenkomsten en het retentierecht. Na plaatsing van de column in het fysieke magazine, volgt plaatsing op de website van het vakblad en doorplaatsing in één van de dagelijkse nieuwsbrieven.
Uit de statistieken blijkt dat de columns over non-conformiteit bij de verkoop van gebruikte auto’s het meest door u worden gelezen. Dat non-conformiteit leeft onder autobedrijven, blijkt ook wel uit de zaken die wij voor u behandelen. Wat ons betreft is non-conformiteit juridisch topic nummer één in de branche.
Dat is voor ons dé reden om deze 50e jubileumuitgave volledig aan dit onderwerp te wijden. Het onderwerp is complex. “Is er nou sprake van non-conformiteit en moet ik het gebrek kosteloos herstellen?”, is uw meest gestelde vraag in onze praktijk. Gelukkig nemen velen van u tijdig contact met ons op om het antwoord op die vraag oplossingsgericht te onderzoeken.
Hoe beantwoorden wij die meest gestelde vraag? Sinds enkele jaren houden wij een database bij van rechterlijke uitspraken over non-conformiteit bij de verkoop van gebruikte auto’s. Die database bevat inmiddels meer dan 300 uitspraken. Wij noteren of sprake is van consumentenkoop en wat het merk, het type, het bouwjaar, de kilometerstand en de koopprijs zijn van de auto waar het om gaat. De procedures worden bijna altijd gestart door de (consument)koper.
Hoe ouder de auto en hoe hoger de kilometerstand, hoe meer de koper
rekening moet houden met gebreken.
In de database wordt ook genoteerd of de koper kort gezegd gelijk krijgt van de rechter. Veel autobedrijven denken dat de consument altijd gelijk krijgt. Hoewel de consument met 1-0 voor staat door het bewijsvermoeden in het eerste jaar na aflevering, ligt de realiteit gelukkig genuanceerder. Op basis van de genoteerde uitspraken krijgt de consumentkoper in iets meer dan de helft van alle gevallen gelijk en de zakelijke koper in iets minder dan de helft van alle gevallen.
Verder leert de database ons dat de kans op een geslaagd beroep op non-conformiteit door de koper hoger is als het gebrek zich relatief kort na de aflevering openbaart dan wanneer het gebrek zich pas veel later openbaart. Ook spelen leeftijd, kilometerstand en koopprijs een belangrijke rol bij de verwachtingen die de koper van de aangeschafte auto mag hebben. Hoe ouder de auto en hoe hoger de kilometerstand, hoe meer de koper rekening moet houden met gebreken.
Met de database in de hand en rekening houdend met alle overige omstandigheden in een specifieke zaak, proberen wij een inschatting te maken van de kansen in uw zaak. Wij zoeken naar vergelijkbare zaken, alhoewel (kanton)rechters ook nog wel eens verschillend kunnen oordelen over het antwoord op de vraag wat de koper redelijkerwijs mag verwachten van de auto. Op basis daarvan starten wij de onderhandelingen met de koper. Mocht dat geen resultaat opleveren, dan zullen wij verweer voeren in de procedure.
Vaak schermen consumenten met de kreet ‘12 maanden wettelijke garantie’. Het is een onjuist begrip. De wetgever geeft geen garantie. Het is aan de (consument)koper om te stellen dat sprake is van een gebrek dat non-conformiteit oplevert en dit eventueel te bewijzen. Pas als sprake is van non-conformiteit, kan de consument gedurende 12 maanden na aflevering gebruik maken van het bewijsvermoeden, waaruit volgt dat vermoed wordt dat het gebrek al ten tijde van de aflevering aanwezig was. Als de verkoper dat niet kan weerleggen, omdat er geen oorzaak van buitenaf is, moet de verkoper het gebrek herstellen of de auto terugnemen.
Het uitsluiten van non-conformiteit is bij consumentenkoop niet toegestaan, bij B2B-verkopen mag dat wel.
Kopers hebben naast rechten ook plichten. Het niet nakomen van die plichten, zoals de klachtplicht, kan tot gevolg hebben dat de koper zijn rechten, zoals het recht op herstel, verliest. Daarom beoordelen wij ook of de koper aan zijn plichten heeft voldaan. Als het zover komt dat de auto terug moet naar de verkoper, proberen wij de schade aan de zijde van het autobedrijf te beperken, door bijvoorbeeld een gebruiksvergoeding voor de gereden kilometers in het verweer op te nemen.
Wat kunt u doen? Zorg ervoor dat u bekend bent met de materie rondom non-conformiteit. Pas op met het doen van algemene aanprijzingen. Als er op voorhand specifieke gebreken zijn aan de auto, leg dat dan vast in de koopovereenkomst (vermelding op de factuur is te laat) en laat de klant daarbij een paraaf zetten. Met kreten zoals ‘geen enkele vorm van garantie’ bereikt u niets bij consumenten. Het uitsluiten van non-conformiteit bij consumentenkoop is niet toegestaan. Bij B2B-verkopen mag dat wel, bijvoorbeeld via algemene voorwaarden.
Houd voldoende marge op uw transacties om de risico’s af te dekken of sluit een garantieverzekering af. Als er problemen ontstaan, probeer die dan in overleg met de koper op te lossen. Liever een mooie review dan een tijdrovende en kostbare rechtszaak!